28 Temmuz 2011 Perşembe

Yassıada Demokrasi Müzesi oluyor



Bazen İstanbul’u özlüyorum. Metroya bindiğimde son durak Bornova yerine, onbeş dakikada İstanbul’a ulaşsam diyorum. Taksim’e gitsem, kitapçıları gezsem, Bursa Çiçek Köftede bi köfte yesem, çikolata büfesinden bi bademli bitter çikolata alsam, o küçük pasajdaki takıcıya gitsem, değişik yüzük yapmış mı baksam, alsam istiyorum…
Sonra Adalara gitsem…
Feribotla değil ama. Uzun yolculukla, şehir hatları vapuru ile… binmeden önce de iki simit alırım. Belki de üç. Belki de dört. Yok mu arttıran?:) Önce güverteye çıkarım. Bir simidi kendime ayırdıktan sonra, kalanını martılara atarım. Vapurun denizi lime lime yırtıp, oluşturduğu köpüklerden birini tutarım. Bu benim çok küçükken icad ettiğim bi oyundur. Zaman ne kadar çabuk geçti oyunu.
Martılar çığlık çığlığa bağırır. Alfred Hitchcock’un kuşlar filmini çeviririz sanki. Abartmayayım yaa şimdi. Şimdi balık var mıdır? Olsun olsun…
Benim derdim Adalarla. Prens Adaları demişler buraya. Güzel isim. Kınalı, Heybeli, Büyükada, Burgazada… Büyükada güzeldir güzel olmasına da bana pek bi burnu büyük gibi geliyor. Ben de sevmem burnu büyüklüğü. Daha basit ve mütevazı yaşam çeker kendine beni. Burgazada’yı daha çok severim. Çamlı yollarında yürümesini. Uzakta siluet halinde kalan İstanbul’a bakmayı.
Orada yaşayanlar İstanbul’da yaşarken, İstanbul’dan çok farklı bi hava alıyorlar. Güzel olmalı. Ama seviyorsan yaz kış oturcaksın kardeşim. Yok öyle yazın gideyim, kışın kaçayım…
Oysa adalar Avrupa’da da, Türkiye’de tarih boyunca sürgünlere, işkencelere, idamlara sahne olmuş. Kötü…
İstanbul’un bi de Yassıada’yla  Sivriadası var. Ama her ikisine de Hayırsızadalar denmiş. Çünkü hayırlı işler olmamış orada. Taaa Bizans’tan beri. Halka ibret olsun diye! Muhaliflerine ağır işkenceler yapmışlar. Kimi zamansa gözlerine mil çekip bu adalara göndermişler. Açlık ve susuzluk içinde ölsünler diye. Din adamlarının, sürgün günlerinin mekânı olmuş Hayırsızadalar.
Köpekler de nasibini almış Hayırsız adalardan. 1911 de İstanbul’da başıboş sokak köpeklerinin sayısı artınca, şehri modernleştirmek amacıyla!!! zamanın şehremini Cemil Topuzlu köpek katili olarak nam salmamak için binlerce köpeği Hayırsızadalara sürmüş. Su ve yiyeceğin olmadığı bu adada önceleri zaptiyeler bırakılmış köpeklere yemek ve su vermesi için. -Tabii bunun göstermelik olduğu belli.- Kısa süre sonra zaptiyeler terk etmiş burayı. Sonrasında köpekler açlıktan birbirlerine saldırarak, parçalayarak can vermişler. Temmuzun sıcağı lodosla birlikte leş kokularını İstanbul’a kadar taşımış.  Derler ki köpeklerin inlemeleri çocuk ağlamaları gibiymiş. İstanbul halkının canı acısa da yapacak bişey var mı? Emir büyük yerdenmiş!!!
      … sene 1960 Menderes Hükümeti iktidarda. 27 Mayıs’ta malum askeri darbe. Onlar da 
Yassıada’da yargılandılar ve haklarında çıkarılan karar: idam…  bugün yeni yeni dizilere         konu olmaya başladı. Belgeselleri yeni izliyoruz. Olaylara tanıklık edenleri yeni okuyoruz gazetelerde… halk bunca acıdan sonra buraya Yassıada yerine Yaslıada demiş. Nasıl demesin? Bu kadar haksızlık, işkence ve hukuk!!!
27 Mayıs 2008 yılında Genç Siviller ve yargılanıp idam edilenlerin yakınları adaya   demokrasi çıkarması yapmıştı. O günden bu yana iki yıl geçti. Ada şu anda boş. Yargılamaların yapıldığı spor salonu terk edilmiş, metruk durumda.
Artık nihayet geçmişimizle yüzleşebiliyoruz. Kültür Bakanı Ertuğrul Günay gelecek nesillere ibret olması için adaya “demokrasi müzesi” yapılacağını, ikinci projelerinin de buranın turizm potansiyelinin en güzel şekilde değerlendireceğini ifade etmiş. Günay “Yassıada hukuk dışı uygulamaların, yargının siyasallaşmasının kötü bir örneğidir. Yakın tarihimizin acı sayfalarından biridir. 27 Mayıs, 1908 İkinci Meşrutiyet’ten beri askeri darbelerin hortladığı tarihtir. Geçmişimizle yüzleşmeyi çok doğru buluyorum” demiş.
Doğru söze ne denir? Artık hayırsızada, hayırlara vesile olsun. İsmi de Hayırsızada olmasın bence. Halk her zaman doğru söyler: Yaslıada olsun.


 Not: Nette İdamlarla ilgili çok fotoğraf var fakat onları buraya koymayı yüreğim kaldırmadı. 

Hiç yorum yok:

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...